नेपालका लाखौं युवाहरू शिक्षा, रोजगारी, र उज्ज्वल भविष्यको खोजीमा देश छोडेर परदेशिन्छन्। विदेशको चमकधमक देखेर हाम्रा परिवार, साथीभाइ, र समाजले सोच्छन्— “अब राम्रो कमाउँछ, जीवन सेट हुन्छ।” तर वास्तविकता त्यति सजिलो छैन। परदेशी जीवन भनेको संघर्ष, सम्झना, र असह्य पीडाको संगालो हो।
१. परिवार र जन्मभूमिबाट टाढा रहने पीडा
परदेश गएपछि सबैभन्दा ठूलो समस्या परिवारबाट टाढा बस्नु हो।
- आमा-बुबाको मायाबाट पर, बुबाको रोग, आमाको आँसु, छोराछोरीको हुर्काइ सबथोक टाढाबाट हेर्नुपर्ने बाध्यता।
- चाडपर्व आउँदा दशैं-तिहारको रमाइलो, माया र साथ छुट्ने पीडा।
- फोनमा कुरा हुँदा आँशु रोक्न नसकिने तर घरका मानिसलाई “म ठिक छु” भनेर झुट बोल्ने बाध्यता।
२. विदेशको एक्लोपन र मानसिक तनाव
परदेशमा भौतिक सुख सुविधा भए पनि मनको शान्ति छैन।
- दिनरात काम, ओभरटाइम, हप्तामा एक दिन छुट्टी।
- काम सकेर कोठामा आएपछि शून्यता र घरको सम्झना।
- भाषा, संस्कृति, वातावरण फरक भएर एडजस्ट गर्न गाह्रो।
- “पैसा कमाउने सपना लिएर गएका धेरै जना डिप्रेसनमा जान्छन्।”
३. श्रम शोषण र संघर्ष
- नेपाली श्रमिकहरूले विदेशमा दैनिक १२-१४ घण्टासम्म गाह्रो काम गर्छन्।
- न्यून तलब, नियम नबुझ्दा शोषण, कडा परिश्रम।
- केही भाग्यमानी हुन्छन्, केही धोका, एजेन्टको ठगी, अपमान र भेदभाव झेल्न बाध्य हुन्छन्।
- “विदेशमा नेपाली भनेर हेप्ने, घरबाट फर्केपछि ‘कमाउन सकेन’ भनेर समाजले हेप्ने”।
४. परदेशमा पनि नेपाल जस्तै भाइचाराको खोजी
- नेपाली समुदायको साथ ठूलो सहारा बन्छ।
- गुरुङ, मगर, नेवार, थारू, राई, लिम्बु, मधेसी सबै मिलेर “हाम्रो मान्छे” भनेर चिन्नु।
- संघसंस्थाले समस्या परेको बेला सहयोग गर्नु, तर केही ठाउँमा नेपाली नै नेपालीको खुट्टा तान्ने प्रवृत्ति पनि देखिन्छ।
५. के अब परदेश नै अन्तिम विकल्प हो?
विदेश गएर पैसा कमाउनु राम्रो हो, तर के नेपालमै सम्भावना छैन?
- नेपालमा उद्यमशीलता, कृषि, पर्यटन, निर्माण, प्रविधिमा धेरै अवसर छन्।
- यदि सही योजनाका साथ नेपालमै काम गरियो भने विदेश जाने बाध्यता हट्न सक्छ।
- सरकारले युवाहरूका लागि रोजगारी सिर्जना गर्ने नीति बनाउनुपर्छ।
निष्कर्ष
परदेशी जीवन कमाउन मात्रै होइन, गुमाउन पनि धेरैपटक बाध्य बनाउँछ। हाम्रो सपना, संघर्ष, परिवारको माया, मनका भावना—सबै परदेशी जीवनसँग गाँसिएका छन्। हामीले हरेक परदेशी नेपालीलाई सम्मान र सहयोग गर्नुपर्छ।